Realizacja zadań związanych z sprawami społecznymi, rodziną oraz zdrowiem stanowi odzwierciedlenie działań podejmowanych na podstawie polityk programów i strategii przyjętych przez władze Gminy Dobrodzień. Do najważniejszych z nich należą:
Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata 2016-2025,
Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych dla Gminy Dobrodzień na lata 2026–2035,
Program Przeciwdziałania Przemocy Domowej oraz Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej dla Gminy Dobrodzień na lata 2024–2030,
Gminny Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Przeciwdziałania Narkomanii oraz Innych Uzależnień na lata 2024–2026,
Gminny Program Wspierania Rodziny na lata 2025–2027,
Wieloletni Rządowy Program „Posiłek w szkole i w domu” na lata 2024–2028,
Program osłonowy „Korpus Wsparcia Seniorów” na rok 2025 w Gminie Dobrodzień,
Program osłonowy „Pomoc dzieciom i uczniom w dostępie do posiłku w przedszkolu lub w szkole” na lata 2024–2028,
Gminny Program Rewitalizacji dla Miasta i Gminy Dobrodzień na lata 2023–2030.
Dokładniejszy opis wskazanych powyżej programów znajduje się w części raportu poświęconej Realizowanym Politykom, Programom i Strategiom.
Aktualny poziom wydatków na pomoc społeczną i wsparcie dla rodziny w 2025 r. wiąże się z kontynuowaniem działań przez Gminę Dobrodzień związanych ze wsparciem materialnym dla mieszkańców.
Na wzrost poziomu wydatków miała wpływ m.in. duża liczba rodzin korzystających z pomocy z powodu niepełnosprawności (76 rodzin), ubóstwa (66 rodzin) oraz długotrwałej lub ciężkiej choroby (54 rodziny). Istotnym czynnikiem były również problemy związane z bezrobociem, które dotyczyło 29 rodzin, wymagających wsparcia finansowego oraz aktywizacji społeczno-zawodowej. Dodatkowo na poziom wydatków wpływała potrzeba ochrony macierzyństwa oraz wsparcia rodzin doświadczających trudności opiekuńczo-wychowawczych i organizacyjnych w prowadzeniu gospodarstwa domowego.
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.
Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie tym sytuacjom przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka.
Zakres pomocy społecznej obejmował zadania określone w ustawie o pomocy społecznej. Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej wykonywał także zadania wynikające z innych aktów prawnych m.in. z ustawy o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych czy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy.
Obecna struktura organizacyjna Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej jest odpowiedzią na diagnozowane na przestrzeni wielu lat potrzeby środowiska lokalnego, określone w oparciu o analizę i ocenę występujących zjawisk, powodujących zapotrzebowanie na różne formy wsparcia.
W 2025 r. ogólny koszt udzielonych świadczeń z pomocy społecznej wyniósł 1.771.645,04 zł, w tym: 675.739,43 zł – środki budżetu państwa, 1.095.871,61 zł – środki własne gminy
Źródłem finansowania zadań realizowanych przez MGOPS są:
środki własne gminy,
dotacja do zadań własnych,
oraz dotacja do zadań zleconych.
W trakcie 2025 r. MGOPS kompleksowo realizował zadania własne oraz zadania zlecone z zakresu pomocy społecznej. Dodatkowo pozyskano środki oraz realizowano działania finansowane ze źródeł zewnętrznych, m.in. w ramach rządowego programu „Posiłek w szkole i w domu”, a także programów skierowanych do osób starszych, takich jak „Korpus Wsparcia Seniora” oraz inicjatyw wspierających opiekę nad osobami wymagającymi wsparcia, w tym „Opieka wytchnieniowa”. Ponadto w ramach działalności statutowej MGOPS realizował gminne programy, projekty socjalne i działania środowiskowe, w szczególności zadania wynikające z Gminnego Programu Wspierania Rodziny oraz Gminnego Programu Przeciwdziałania Przemocy Domowej i Ochrony Ofiar Przemocy Domowej, w tym prowadzenie Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy Domowej.
Wysokość wypłaconych świadczeń społecznych
Wydatki na bieżące utrzymanie MGOPS
Wartość zadań związanych z usługami opiekuńczymi
Najczęściej występującymi powodami korzystania z pomocy społecznej w Dobrodzieniu w 2025 r. były niepełnosprawność (76 rodzin), ubóstwo (66 rodzin) oraz długotrwała lub ciężka choroba (54 rodziny). Kolejnymi przyczynami były bezrobocie (29 rodzin), potrzeba ochrony macierzyństwa (9 rodzin) oraz bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego w rodzinach niepełnych i wielodzietnych (9 rodzin). Sporadycznie występowały także takie powody jak alkoholizm (2 rodziny) oraz trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego (2 rodziny). W 2025 r. nie odnotowano przypadków przyznania pomocy z powodu zdarzenia losowego.
Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej wspiera osoby, które znalazły się w trudnej sytuacji życiowej. Dla porównania warto zaznaczyć, że główne powody korzystania z pomocy społecznej w 2025 r. były zbliżone do tych występujących w roku poprzednim, a dominującymi przyczynami pozostawały problemy zdrowotne oraz trudna sytuacja materialna rodzin.
W 2025 r. różnymi świadczeniami z pomocy społecznej (pieniężnymi i niepieniężnymi) objęto 289 rodzin.
Pracę socjalną świadczono wobec 279 rodzin.
W ramach zadań własnych ustawa o pomocy społecznej nakłada na gminę również obowiązek organizowania i świadczenia usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania.
W 2025 r. na terenie gminy pomocą w formie usług opiekuńczych objęto 29 osób, które z powodu wieku lub choroby takiej pomocy potrzebowały.
Koszt usług opiekuńczych wyniósł 259 767 zł.
Osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.
W 2025 r. 16 osób przebywało w domach pomocy społecznej.
W 2025 r. gmina wydała za pobyt osób w DPS kwotę 694.376,00 zł.
Średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca domu pomocy społecznej wyniósł ok. 6.407,35 zł. Pensjonariusze ponoszą odpłatność za pobyt w wysokości do 70% swojego dochodu, natomiast w przypadku niewystarczających środków koszty pobytu pokrywane są przez rodzinę oraz gminę.
Program „Posiłek w szkole i w domu” zapewnia pomoc zarówno osobom starszym, niepełnosprawnym, o niskich dochodach, jak i dzieciom, które wychowują się w rodzinach znajdujących się w trudnej sytuacji.
Z programu skorzystało 111 osób.
W 2025 r. koszt tego programu w gminie (MGOPS i ZEASiP) łącznie wyniósł 146.543 zł, z tego środki własne gminy stanowiły kwotę 63.889 zł, a dotacja wyniosła 82.654 zł.
Celem określenia rozmiaru niedożywienia wśród dzieci z terenu gminy oraz podjęcia szybkich działań, oprócz pracy socjalnej prowadzonej przez pracowników socjalnych ośrodka pozostajemy w ścisłym kontakcie z placówkami oświatowymi, medycznymi i środowiskiem lokalnym.
OPS realizował Program „Opieka wytchnieniowa” – edycja 2025, który skierowany jest głównie jako wsparcie członków rodzin lub opiekunów sprawujących bezpośrednią opiekę nad dziećmi z orzeczeniami o niepełnosprawności i osobami z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz orzeczeniami równoważnymi. Opieka wytchnieniowa ma za zadanie odciążenie członków rodzin lub opiekunów osób niepełnosprawnych poprzez wsparcie ich w codziennych obowiązkach lub zapewnienie czasowego zastępstwa.
Z pomocy tej skorzystało 15 opiekunów – osób, które każdego dnia zajmują się opieką nad niepełnosprawnymi członkami rodzin, tj. 4 dzieci i 12 osobami dorosłymi.
Zrealizowano 1.898 godzin usług opieki wytchnieniowej. Koszt programu wyniósł 96.209,00 zł, były to środki w całości pochodzące z Funduszu Solidarnościowego.
W porównaniu do roku 2024 zauważalny jest wzrost zakresu realizacji programu, zarówno pod względem liczby godzin świadczonych usług opieki wytchnieniowej (z 1.575 do 1.898 godzin), jak i wysokości poniesionych nakładów finansowych (z 86.144,39 zł do 96.209,00 zł), co wskazuje na rosnące zapotrzebowanie na tę formę wsparcia wśród opiekunów osób z niepełnosprawnościami.
W 2025 r. MGOPS w Dobrodzieniu realizował projekt pn. „Nie – Sami – Dzielni” – rozwój usług społecznych oraz wspierających osoby niesamodzielne – III edycja w ramach Programu Regionalnego Fundusze Europejskie dla Opolskiego 2021–2024. Wsparcie polegało na dowożeniu leków, posiłków, udzielaniu doraźnej pomocy według potrzeb, wsparciu emocjonalnym, pomocy w załatwianiu spraw urzędowych oraz pomocy w czynnościach domowych. Zrealizowano łącznie 840 godzin usług dla 10 osób w okresie od stycznia 2025 r. do grudnia 2025 r. na kwotę 40.254,98 zł, przy czym całość zadania została sfinansowana ze środków zewnętrznych.
Ośrodek Pomocy Społecznej kontynuuje zadania związane z realizacją Programu Osłonowego „Korpus Wsparcia Seniora”, do którego Gmina Dobrodzień przystąpiła w 2022 r.
MGOPS koordynował „Opiekę na odległość” pomiędzy Opolskim Urzędem Wojewódzkim, firmą Sidly (dostawcą usługi teleopieki), a posiadaczami opasek. Seniorzy mieli do dyspozycji 40 opasek telemedycznych – od stycznia do kwietnia 2025 r. było to 30 sztuk, natomiast w kwietniu 2025 r. ze środków własnych gminy zakupiono dodatkowo 10 opasek na kwotę 7.499,95 zł, a także opłacono abonament za teleopiekę w kwocie 4.400,00 zł. Dzięki realizacji programu mieszkańcy gminy w wieku 60+ mieli i nadal mają możliwość bezpłatnego korzystania z „opasek bezpieczeństwa” – opasek SIDLY care pro. Urządzenie to, dedykowane seniorom w ramach programu, połączone jest z usługą operatora pomocy, który zapewnia gotowość do interwencji przez 24 godziny na dobę.
Całkowity koszt realizacji Modułu II programu „Korpus Wsparcia Seniora” w 2025 r. wyniósł 19.800,00 zł, z czego 80% stanowiła dotacja z budżetu państwa (15.840,00 zł), natomiast 20% kosztów programu pokryto ze środków własnych gminy (3.960,00 zł).
Miejsko–Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dobrodzieniu od 2011 r. realizuje zadania wynikające z ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej i prowadzi obsługę administracyjną tego zadania.
W 2025 r. Zespół Interdyscyplinarny ds. przeciwdziałania przemocy domowej realizował 18 procedur Niebieskiej Karty (NK). Procedura NK realizowana była łącznie w 18 rodzinach, obejmując 66 osób w tych rodzinach, w tym 43 osoby doświadczające przemocy domowej.
Odbyło się 7 posiedzeń Zespołu Interdyscyplinarnego (ZI) oraz prowadzono działania w ramach grup diagnostyczno–pomocowych, które monitorowały sytuację rodzin objętych procedurą. Ponadto podejmowano szereg innych inicjatyw mających na celu wsparcie rodzin uwikłanych w proces przemocy. Rozpowszechniano informacje dotyczące instytucji udzielających pomocy, ogólnopolskich telefonów zaufania oraz możliwości uzyskania wsparcia w Punkcie Konsultacyjnym działającym w Urzędzie Miejskim w Dobrodzieniu, gdzie mieszkańcy mogą skorzystać m.in. z konsultacji psychologicznych.
MGOPS w Dobrodzieniu, wraz z samorządem, jednostkami organizacyjnymi i placówkami oświaty realizuje Gminny Program Przeciwdziałania Przemocy Domowej oraz Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej na lata 2024–2030, przyjęty uchwałą Rady Miejskiej w 2024 r.
W porównaniu z rokiem 2024 odnotowano niewielki wzrost liczby procedur „Niebieskiej Karty” – z 16 do 18, co może wskazywać zarówno na większą skalę ujawnianych problemów przemocy domowej, jak i na rosnącą świadomość społeczną oraz skuteczniejsze reagowanie instytucji na sygnały o zagrożeniu przemocą w rodzinie.
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej nałożyła na gminę zadania, do realizacji których został wyznaczony Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dobrodzieniu. Głównym założeniem Gminnego Programu Wspierania Rodziny na lata 2025–2027 jest stworzenie spójnego systemu opieki nad rodziną i dzieckiem w Gminie Dobrodzień.
W 2025 r. wsparciem asystenta rodziny objętych było 18 rodzin, w których wychowywało się 56 dzieci.
Gmina Dobrodzień w 2025 r. poniosła koszty pobytu 4 dzieci w pieczy zastępczej, w tym trojga dzieci przebywających w rodzinach zastępczych oraz jednego dziecka umieszczonego w rodzinnym domu dziecka. Łączna wysokość wydatków poniesionych przez gminę na ten cel wyniosła 62.092,77 zł.
W porównaniu z rokiem 2024 zauważalny jest wzrost liczby rodzin objętych wsparciem asystenta rodziny (z 13 do 18) oraz wzrost kosztów ponoszonych przez gminę na pieczę zastępczą, co wskazuje na zwiększone zapotrzebowanie na działania wspierające rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej.
W 2025 r. wydano łącznie 84 Karty Dużej Rodziny dla 46 dzieci i 38 rodziców oraz małżonków rodziców. Wszyscy posiadacze KDR mogą korzystać z kart tradycyjnych oraz elektronicznych, które są dostępne w bezpłatnej aplikacji mObywatel. Efektem posiadania Karty Dużej Rodziny jest wsparcie rodzin wielodzietnych poprzez umożliwienie korzystania z korzystniejszych warunków zakupu towarów i usług oraz zniżek oferowanych przez instytucje publiczne i prywatne.
W porównaniu z rokiem 2024 liczba wydanych Kart Dużej Rodziny była nieco niższa (96 w 2024 r., 84 w 2025 r.), co może wynikać ze stabilizacji liczby nowych rodzin uprawnionych do korzystania z programu na terenie gminy.
Gmina wspiera także rodzinę i seniora poprzez udział w programie Opolska Karta Rodziny i Seniora. Od maja 2014 r. mieszkańcy województwa opolskiego mogą ubiegać się o wydanie takiej karty. Opolska Karta Rodziny i Seniora przeznaczona jest dla rodzin z co najmniej dwojgiem dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dla osób starszych, które ukończyły 60 rok życia, rodzin zastępczych oraz opiekunów osób zależnych.
W 2025 r. mieszkańcy gminy złożyli 24 wnioski o wydanie Opolskiej Karty Rodziny i Seniora.
W porównaniu z rokiem 2024 liczba złożonych wniosków była nieco niższa (28 wniosków w 2024 r., 24 w 2025 r.), co może świadczyć o stabilnym zainteresowaniu mieszkańców gminy korzystaniem z tego programu wsparcia dla rodzin i seniorów.
MGOPS kontynuował współpracę ze Stowarzyszeniem Rozwoju Wsi w Bzinicy Starej, Bzinicy Nowej, Bąkach i Kolejce poprzez kwalifikację osób do korzystania z Programu Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową 2021–2027.
W 2025 r. mieszkańcom gminy Dobrodzień wydano 87 skierowań, przygotowanych dla 184 osób uprawnionych do otrzymania pomocy żywnościowej.
W porównaniu z rokiem 2024 zauważalny jest wzrost liczby osób korzystających z tej formy wsparcia (z 159 do 184 osób) oraz liczby wydanych skierowań (z 75 do 87), co może wskazywać na rosnące zapotrzebowanie mieszkańców gminy na pomoc żywnościową.
Ośrodek rozpatrywał wnioski o ustalenie prawa do dodatku mieszkaniowego.
W 2025 r. wypłacono 461 dodatków mieszkaniowych na łączną kwotę 192.047,82 zł.
Zadanie związane z wydawaniem zaświadczeń do Programu „Czyste Powietrze” realizowane jest od października 2020 r.
W 2025 r. wpłynęło do Organu 29 żądań wydania zaświadczenia.
Działania MGOPS z zakresu wspierania rodziny dotyczyły również kontynuacji pomocy obywatelom Ukrainy. Wsparcie realizowane w ramach ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, realizowano z Funduszu Pomocy.
Pomoc dla obywateli Ukrainy w 2025 r. przedstawiała się następująco:
świadczenia rodzinne – liczba świadczeń 144, na kwotę 72.000,00 zł.
Ponadto uchodźcy wojenni korzystali ze świadczeń z pomocy społecznej oraz wsparcia w formie pracy socjalnej.
Pracownicy socjalni prowadzili również nadzór nad realizacją praw i obowiązków opiekuna tymczasowego nad małoletnimi obywatelami Ukrainy.
W 2025 r. nie realizowano już jednorazowego świadczenia 300 zł ani świadczenia pieniężnego na zapewnienie zakwaterowania i wyżywienia obywatelom Ukrainy, gdyż świadczenia te zostały wygaszone w 2024 r.
Ochrona zdrowia to sektor, który często nie charakteryzuje się wysokimi wydatkami, ale pomimo tego, zakres realizowanych zadań pozostaje zróżnicowany. Podstawowe obowiązki gminy w tym zakresie zostały zawarte w ustawie o samorządzie gminnym, która wskazuje, iż zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, wśród których uwzględnia się m.in. sprawy ochrony zdrowia. Jednakże szczegółowe kompetencje określają także inne akty prawne, w szczególności ustawy, które dotyczą przedsięwzięć związanych z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych oraz przeciwdziałaniem narkomanii.
Corocznym przedsięwzięciem realizowanym przez gminę były zadania określone w ramach programu rozwiązywania problemów alkoholowych oraz przeciwdziałania narkomanii. Program ten zakładał tworzenie warunków przeciwdziałających problemom związanym z uzależnieniami i przemocą w rodzinie, a także prowadzenie działań profilaktycznych, informacyjnych i edukacyjnych skierowanych do dzieci, młodzieży oraz osób dorosłych.
W 2025 r. w ramach działań profilaktycznych organizowano m.in. programy edukacyjne w szkołach, wydarzenia sportowe i kulturalne, kampanie społeczne oraz różne formy wsparcia dla rodzin z problemem uzależnień. W ramach działań profilaktycznych m.in. 24 dzieci z rodzin dysfunkcyjnych skorzystało z kolonii letnich, a także finansowano działania edukacyjne, profilaktyczne i sportowe skierowane do mieszkańców gminy.
Łączne wydatki bieżące związane z realizacją działań w obszarze profilaktyki i rozwiązywania problemów uzależnień w 2025 r. wyniosły około 330 tys. zł, z czego znaczną część przeznaczono na działania związane z przeciwdziałaniem alkoholizmowi oraz realizację programów profilaktycznych i edukacyjnych
Mieszkańcy Gminy Dobrodzień mieli możliwość korzystania z poradnictwa specjalistycznego, w tym konsultacji psychologicznych oraz porad prawnych. Przy Urzędzie Miejskim w Dobrodzieniu funkcjonował Punkt Konsultacyjny dla osób uzależnionych i zagrożonych uzależnieniem, ich rodzin oraz osób doświadczających przemocy domowej. Mieszkańcy mogli również korzystać z nieodpłatnej pomocy prawnej świadczonej w Domu Harcerza w Oleśnie. Osoby zainteresowane uzyskaniem wsparcia prawnego mogły zgłaszać się także do Urzędu Miejskiego w Dobrodzieniu w celu uzyskania informacji oraz skierowania do odpowiednich instytucji udzielających pomocy.
Na rzecz ochrony zdrowia podjęte zostały również inne działania obejmujące współpracę z organizacjami pozarządowymi. Dzięki temu kontynuowano realizację zadań z zakresu ochrony i promocji zdrowia w tym działalności leczniczej w rozumieniu ustawy o działalności leczniczej.
Dokładniejszy opis zadań zrealizowanych w ramach pożytku publicznego znajduje się w części raportu dotyczącej Współpracy z NGO.